Trafik kazasında şikayetçi olmak için yaralanmalı kazalardan kazazedenin, ölümlü kazalarda vefat eden kazazedenin yakınlarının 6 aylık süresi bulunmaktadır. Şikayetçi olmak isteyen mağdurun veya vefat eden yakınlarının; şikayetçi olması için yasal süre failin öğrenilmesinin ardından başlamaktadır.
Trafik Kazalarında Şikayetçi Olma Süreci
Karayolu üzerinde en az iki aracın karıştığı talihsiz olaylara trafik kazası denilmektedir. Kaza sonucunda hem maddi hem manevi zararlar meydana gelmektedir.
Trafik kazası sonuçları 3 şekilde görülmektedir:
Trafik kazasında şikayet süreci, mağdurun veya zarar gören kişinin yetkili kişilere kazaya sebebiyet verenden şikayetçi olduğunu belirtmesi ile başlamaktadır. Şikayetçi olacak kişi kolluk kuvvetlerine vereceği ifade üzerinden şikayet durumunu belirtmektedir. Kolluk kuvveti dışında mağdurun ikametinde yetkili olan başsavcılığa dilekçe yazması da trafik kazasında şikayetçi olmak için çözüm yollarından birisidir.
Tazminat Almak İçin Şikayetçi Olmak Gerekir Mi?
Trafik kazasında şikayetçi olmak tazminat almak için zorunlu değildir. Gerçekleşen trafik kazası sonucunda tazminat ödemeleri sigorta şirketleri tarafından yapılmaktadır. Sigorta şirketleri, tazminat ödemesi yapmak için kazazedenin şikayetçi olmasını şart koşmamaktadır.
Yaralanmalı Trafik Kazasında Şikayetçi Olma Süreci
Türk Ceza Kanunu Madde 89 Taksirle Yaralama Suçu şikayete tabidir. Yaralanmalı trafik kazalarında şikayetçi olmak için yetkili merciler ile yasal süre içerisinde irtibata geçilmelidir.
Yaralanmalı trafik kazaları, ilgili kanun maddesi gereğince uzlaşmaya tabidir. Trafik kazası sonrası uzlaşma sağlanamaz ise soruşturma ve yargılama devam etmektedir.
Türk Ceza Kanunu 89. Madde tam açıklaması ‘ Taksir ile başkasının vücuduna acı veren veya sağlığını ya da algılama yeteneğinin bozulmasına neden olan kişi, üç aydan bir yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır’ şeklindedir.
Taksir ile yaralama suçundan sonra şikayet edilmesi halinde bazı durumlar ceza oranını yarı katına çıkarır:
- Trafik kazalarında yüzde sabit iz
- Hayati tehlikeye sebebiyet verme
- Hamile kadının erken doğumuna sebebiyet verme
- Konuşmada zorluk
- Duyu veya organlardan en az birinin zayıflaması
- Kemik kırığı
Şikayet edilen sorumlunun cezasını 1 kat oranında arttıran durumlar:
- Gebe kadının düşük yapmasına sebebiyet verme
- Konuşma yetisinin kaybı
- Yüzde sürekli değişiklik
- Bitkisel hayata girme veya iyileşmesi imkansız hastalık
- Duyu veya organlardan birinin tamamen kaybı
- Çocuk yapma yetisinin kaybı.
Ölümlü Trafik Kazasında Şikayetçi Olma Süreci
Ölümlü trafik kazaları; Türk Ceza Kanunu’nun 85. maddesinde yer alan Taksir ile öldürme suçundan dolayı cezai işlem görmektedir. Trafik kazalarında taksir ile öldürme suçu şikayete tabi suçlardan değildir. Şikayete yer bırakılmadan kamu davası açılmaktadır.
Ancak vefat eden kişinin yakınları yine kolluk kuvvetine giderek şikayetlerini dile getirmektedir. Taksirle birinin ölümüne sebep olan kişi şikayet edilmesi üzerine Asliye Ceza Mahkemesi’nde görülen davalarda 2 yıldan 6 yıla kadar hapis cezası ile yargılanır. Taksir ile öldürme suçunda birden fazla kişinin ölümünden dolayı şikayet eden Ağır Ceza Mahkemesi’nde yargılanır.
Trafik Kazasında Şikayetçi Olmamak
-
- Yaralanmalı trafik kazasında şikayetçi olmak ya da olmamak mağdurun kendi inisiyatifine bağlıdır. Suçlunun suçundan dolayı ceza alması Türk Ceza Kanunu hükümleri içerisindedir.
- Trafik kazasında şikayetçi olunması halinde, Cumhuriyet Savcısı tarafından soruşturma ‘Taksir ile Ölümü Sebebiyet Verme’ ya da ‘Taksirle Yaralama’ suçlarından açılır. Cezai işlemleri suçun şekline göre değişkenlik gösterir.
- Trafik kazalarından sonra şikâyetçi olmamak tazminat davalarını etkilememektedir. Mağdurun şikâyeti olmasa bile kazada sorumlu kişinin trafik sigortası ve kasko şirketinden maddi tazminatını, kusurlu sürücüden ise manevi tazminat alınabilmektedir.
- Yaralanmalı trafik kazalarında kazazedenin yaralanması mevcut olup; sağlık kuruluşuna kendi imkanları ile gitmiş ya da herhangi bir neden ile ‘Yaralanmalı Kaza Tespit Tutanağı’ tutulmadıysa şikâyetçi olması önerilir. Bu aşamaların tamamlanması ise dilediği takdirde karşı taraf ile uzlaşılarak şikâyetten vazgeçilebilir.
- Soruşturma sürecinin tamamlanması için mutlaka trafik kazasında şikayetçi olmak gerekmektedir. Eğer zarar gören taraf kazada şikayetçi olmazsa kazaya ilişkin delil toplama işi aksatılabilmektedir. İfadesinde şikayetçi olmadığını belirten kişi bir daha şikayetçi olamamaktadır.
Trafik Kazası Şikayet Süresi
Trafik kazasında şikayetçi olmak için gerekli hukuki açıklamalar Türk Ceza Kanunu’nun 73. Maddesinde ‘Soruşturulması ve Kovuşturulması Şikayete Bağlı Suçlar’ başlığı altında yer almaktadır;
‘Madde 73-
- Soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı olan suç hakkında yetkili kimse altı ay içinde şikayette bulunmadığı takdirde soruşturma ve kovuşturma yapılamaz.
- Zamanaşımı süresini geçmemek koşuluyla bu süre, şikayet hakkı olan kişinin fiili ve failin kim olduğunu bildiği veya öğrendiği günden başlar.
- Şikayet hakkı olan birkaç kişiden birisi altı aylık süreyi geçirirse bundan dolayı diğerlerinin hakları düşmez.
- Kovuşturma yapılabilmesi şikayete bağlı suçlarda kanunda aksi yazılı olmadıkça suçtan zarar gören kişinin vazgeçmesi davayı düşürür ve hükmün kesinleşmesinden sonraki vazgeçme cezanın infazına engel olmaz.
- İştirak halinde suç işlemiş sanıklardan biri hakkındaki şikayetten vazgeçme, diğerlerini de kapsar.
- Kanunda aksi yazılı olmadıkça, vazgeçme onu kabul etmeyen sanığı etkilemez.
- Kamu davasının düşmesi, suçtan zarar gören kişinin şikayetten vazgeçmiş olmasından ileri gelmiş ve vazgeçtiği sırada şahsi haklarından da vazgeçtiğini ayrıca açıklamış ise artık hukuk mahkemesinde de dava açamaz’.
Trafik Kazasında Sonradan Şikayetçi Olmak
Trafik kazalarında davalar; şikayet üzerine trafik kazası ceza davası ve trafik kazası tazminat davası olarak farklıdır. İki dava türü birbirine karıştırılmamalıdır ve birbirinden bağımsızlardır.
Trafik kazası itibari ile şikayet, yasalarca mağdur durumda olan kişilere tanınmış bir haktır. Dilerse şikayeti kolluk kuvvetine sözlü talebin tutanağa geçirilmesi ile mümkün olmaktadır.
Kanunda şekil şartına bağlı olmayan şikayet dilekçe ile de gerçekleşmektedir. Alanında uzman trafik kazası avukatı yardımı ile daha profesyonel yazılacak dilekçe üzerinde olması gereken bilgiler:
- Mağdurun (şikayet edenin) adı, soyadı, T.C. (Türkiye Cumhuriyeti) ve adresi
- Var ise vekilinin bilgileri
- Şüphelinin (şikayet edilenin bilgileri)
- Suçun tarihi
- Suçun ne olduğu
- Kazasının nasıl, nerede ve hangi saatte gerçekleştiği
Yaralanmalı trafik kazası şikayet dilekçe örneği için tıklayınız.
Trafik Kazası Sonrası İfade Vermek
Trafik kazası sonrası verilen ifadeler yanlışlıklar yüzünden birçok tazminatın kaybı ile sonuçlanmaktadır. Kaza sonrasında ilk yardım tedavisi görülürken veya tedavinin hemen ardından kolluk kuvvetine ifade vermek önerilmemektedir. Trafik kazasında şikayetçi olmak veya ifade vermek için ilk olarak alanında uzman trafik kazası avukatı ile görüşülmesi tavsiye edilmektedir. Trafik kazası alanında faaliyet gösteren bu avukatlar süreci en doğru ve sağlıklı şekilde yürütecektir.
Kazaya ilişkin ifade almak isteyen polislerin üç çeşit ifade tutanağı şekli bulunmaktadır.
- Kazada mağdur konumda olup kazaya sebebiyet veren kişiden şikayetini belirtmesi ve kazaya ilişkin anlatımları için Mağdur-Şikayetçi İfade Tutanağı
- Kazada şüpheli, sorumlu bulunan ve hakkında şikayet bulunan Şüpheli İfade Tutanağı
- Kazaya ilişkin tanıkların ifade verdiği Bilgi Alma Tutanağı
Kolluk kuvvetleri ile irtibat halinde olacağınız bu süreçte, sürecin en sağlıklı ve lehinize sonuçlanması için Trafik Kazası Avukatı ile görüşebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Trafik kazasında şikayetçi olunursa ne olur?
Trafik kazasında şikayetçi olunması durumunda savcılık tarafından ceza soruşturması başlatılır. Savcı olayla ilgili dosyayı açar, delilleri toplar ve kazada kusurlu bulunan taraf hakkında iddianame düzenleyerek ceza mahkemesinde dava açılmasını talep eder.
Yaralamalı trafik kazasında şikayetçi olmamak sonucu değiştirir mi?
Evet, yaralamalı trafik kazasında şikayetçi olmamak soruşturmanın takipsizlikle kapanmasına neden olur. Basit tıbbi müdahale ile giderilebilen (TCK 89/1 kapsamındaki) yaralanmalarda suç şikayete tabidir; mağdur şikayet etmezse devlet ceza davası açmaz.
Karakolda şikayetçi olmayıp sonradan şikayetçi olmak mümkün müdür?
Evet, karakolda şikayetçi olmayıp sonradan şikayetçi olmak yasal olarak mümkündür. Olay anındaki şok etkisiyle şikayetçi olmamanız, bu hakkınızdan tamamen vazgeçtiğiniz anlamına gelmez. Yasal süre olan 6 ay dolmadan savcılığa dilekçe vererek şikayetçi olabilirsiniz.
Trafik kazasında karşı taraf şikayetçi olursa ne olur?
Trafik kazasında karşı tarafın şikayetçi olması durumunda hakkınızda “şüpheli” sıfatıyla ceza soruşturması başlatılır. İfade vermek üzere polis merkezine veya savcılığa çağrılırsınız. Yapılan yargılama sonucunda kusurlu bulunursanız adli para cezası veya hapis cezası alabilirsiniz.
Yaralanmalı trafik kazası şikayet süresi ne kadardır?
Yaralanmalı trafik kazası şikayet süresi, fiil ve failin öğrenilmesinden itibaren 6 aydır. Bu süre hak düşürücü bir süredir. 6 ay geçtikten sonra yapılan başvurular savcılık tarafından işleme alınmaz ve şikayet hakkı düşer.
Kazada şikayetçi olunca ne olur?
Kazada şikayetçi olunca olay tazminat hukukundan ceza hukuku alanına taşınır. Böylece karşı tarafın sadece sigorta şirketiyle değil, devletin yargı organlarıyla da muhatap olması sağlanır ve suçlu bulunursa ceza alması süreci işletilir.
Maddi hasarlı trafik kazası suç duyurusu yapılabilir mi?
Hayır, sadece maddi hasarlı trafik kazası için suç duyurusu yapılamaz çünkü bu durum TCK’da suç değildir. Sadece maddi hasarın olduğu, kimsenin yaralanmadığı kazalar ceza hukukunun değil, tazminat hukukunun konusudur.
Trafik kazasından sonra şikayetçi olma süresi kaç gündür?
Trafik kazasından sonra şikayetçi olma süresi gün bazında değil, ay bazında 6 ay (yaklaşık 180 gün) olarak belirlenmiştir. Bu süre kazanın olduğu gün değil, olayın ve failin öğrenildiği günden itibaren başlar.
Ölümlü trafik kazasında şikayetçi olmamak davayı düşürür mü?
Hayır, ölümlü trafik kazasında şikayetçi olmamak kamu davasını düşürmez. Ölümlü kazalar (Taksirle Öldürme), şikayete tabi suçlar kapsamında değildir. Yakınlar şikayetçi olmasa bile savcı kamu adına davayı açmak ve sürdürmek zorundadır.
Kazadan 1 gün sonra tutanak tutulur mu?
Evet, taraflar anlaştığı sürece kazadan 1 gün veya daha fazla süre sonra da kaza tespit tutanağı tutulabilir. Taraflar kaza yerinden ayrılmış olsalar bile, aralarında mutabık kaldıkları takdirde formu doldurup imzalayabilirler.
Kazadan kaç gün sonra şikayetçi olunur?
6 aylık yasal zamanaşımı süresi dolmadığı sürece kazadan sonraki herhangi bir gün şikayetçi olunabilir. Olayın hemen ertesinde veya 5. ayında başvurmak hukuki sonucu değiştirmez; önemli olan süreyi geçirmemektir.
Trafik kazasında şikayetçi olunmazsa ne olur?
Trafik kazasında şikayetçi olunmazsa (takibi şikayete bağlı suçlarda) ceza davası açılmaz ve dosya kapanır. Ancak bu durum sigortadan para almanıza engel değildir; ceza davası olmasa bile maddi tazminat haklarınız saklı kalır.
Trafik kazası sonrası ifade vermek zorunlu mudur?
Evet, kolluk kuvvetleri veya savcılık tarafından çağrıldığınızda trafik kazası sonrası ifade vermek yasal bir zorunluluktur. Soruşturma kapsamında tanık, mağdur veya şüpheli sıfatıyla ifadenize başvurulmak istendiğinde gitmeniz gerekir.
Yaralamalı trafik kazasında şikayetçi olmak için nereye başvurulur?
Yaralamalı trafik kazasında şikayetçi olmak için en yakın polis merkezine, jandarmaya veya Cumhuriyet Başsavcılığına başvurulur. Hastaneden alınan durum bildirir rapor (darp raporu) ile birlikte bu mercilere giderek şikayet dilekçesi verilir.
Trafik kazasında şikayetçi olma süresi geçerse ne yapılır?
Trafik kazasında şikayetçi olma süresi geçerse ceza davası açma hakkı hukuken kaybedilir. Süre dolduktan sonra şikayetçi olunsa dahi savcılık “kovuşturmaya yer olmadığına” (KYOK) karar verir.
Trafik kazalarında şikayet süresi tüm kazalar için aynı mıdır?
Hayır, trafik kazalarında 6 aylık şikayet süresi kuralı sadece takibi şikayete bağlı (basit yaralama vb.) suçlar için geçerlidir. Şikayete tabi olmayan suçlarda (bilinçli taksirle yaralama veya ölüm) dava zamanaşımı süreleri (8 yıl, 15 yıl gibi) geçerlidir.
Trafik kazasında şikayetçi olunca ne olur?
Trafik kazasında şikayetçi olunca soruşturma başlar ve yasa gereği öncelikle uzlaşma ve arabuluculuk süreci devreye girebilir. Basit yaralamalarda savcılık davayı açmadan önce dosyayı Uzlaştırma Bürosu’na gönderir; anlaşma sağlanamazsa yargılama başlar.
Yaralanmalı kazada şikayetçi olunursa ne olur?
Yaralanmalı kazada şikayetçi olunursa, yaralanmanın ciddiyetini belirlemek amacıyla mağdur için Adli Tıp Kurumu süreci başlar. Kemik kırığı, organ kaybı veya kalıcı iz olup olmadığının tespiti ceza oranını değiştireceği için kesin rapor istenir.
Kazada karşı taraf şikayetçi olursa ne yapmalıyım?
Kazada karşı taraf şikayetçi olursa, şüpheli sıfatıyla ifade vereceğiniz için mutlaka bir ceza avukatından hukuki destek almalısınız. İfadenizi bir uzman eşliğinde vermeniz, sürecin aleyhinize sonuçlanmasını engellemek adına kritiktir.